Jos Buijsrogge van Schotman Elektro over belasting meterkast
“Extra unit naast meterkast als dé oplossing”
Zonnepanelen, warmtepompen, elektrische auto’s en batterijen: de meterkast krijgt het zwaar te verduren. Uitbreiding en extra beveiliging van de kast zijn onvermijdelijk. Eigenaar Jos Buijsrogge van Schotman Elektro in Assen pleit echter voor een tweede unit naast de bestaande meterkast. “Dat is de enige oplossing. Maar grote energiebedrijven moeten wel meebewegen.”
De traditionele groepenkast is in feite een eenrichtingsweg: stroom komt binnen, wordt verdeeld over meerdere groepen en voorziet vervolgens apparaten van energie. Maar dat overzichtelijke beeld verandert razendsnel. Elektriciteit komt niet alleen de groepenkast binnen, maar wordt ook teruggeleverd aan het net of opgeslagen in batterijen. Bovendien is het essentieel dat de diverse duurzame installaties digitaal met elkaar kunnen communiceren, zodat beschikbare energie optimaal wordt benut.
Om de stijgende vraag naar elektriciteit aan te kunnen, is 3x25A – oftewel een driefase-aansluiting – tegenwoordig de standaard voor nieuwe Nederlandse woningen. Een dergelijke groepenkast kan installaties als een laadpaal, zonnepanelen en een inductiekookplaat prima aan. Bij een nog hogere energievraag is een 63-ampèregroepenkast een goed alternatief.
Centrale unit
Volgens Jos Buijsrogge van Schotman Elektro is dit echter niet toereikend, zeker niet omdat veel Nederlandse woningen nog bestaande, soms verouderde groepenkasten hebben. “Er worden nu vaak allerlei losse componenten aan de groepenkast toegevoegd zonder een duidelijke structuur. Er ontstaat een wirwar van installaties, wat het overzicht voor een monteur complexer maakt. Grotere vermogens en de combinatie van zonnepanelen met een laadpaal vragen om een slimme, integrale aanpak van de veiligheid.”
Buijsrogge stelt dat het fundamenteel anders moet. Oftewel: naast de bestaande groepenkast moet een centrale regelunit komen die alle energiestromen beheert. “Daar komt alles binnen: de netvoorziening, PV, de auto en andere systemen. Vervolgens gaat de stroom naar de groepenkast voor verdere verdeling in de woning.” In zo’n unit kunnen alle duurzame installaties onderling communiceren. “Het systeem bepaalt slim of de stroom naar de batterij gaat, naar het net of direct wordt gebruikt. Alles wordt centraal aangestuurd voor optimaal energiegebruik.”
Hoewel hij de centrale unit dé oplossing voor de toekomst noemt, erkent Buijsrogge dat verandering tijd kost. Hij ziet dat ontwikkelingen en regelgeving soms nog worden afgeremd door gevestigde belangen en traditionele denkwijzen. “De markt is nog sterk gericht op het volledig vervangen van groepenkasten. Dat is een beproefd model, maar op de lange termijn niet de beste oplossing voor de klant en ook niet voor het net.”
Rol van de installateur
Een centrale unit is dus nog toekomstmuziek. Voor nu hebben we concreet te maken met een grotere belasting van de groepenkast. Vaak is de keuze dan: uitbreiden of kostbaar vervangen.
Buijsrogge: “Uitbreiden is voor de klant vaak het meest aantrekkelijk, en de installateur kan dat vaktechnisch prima oplossen. Wij bieden bij Schotman Elektro de juiste componenten. Maar er zal een grens komen aan het uitbreiden van de groepenkast.”
Zijn advies aan installateurs? “Blijf investeren in kennis en ontwikkeling. De rol van de installateur verschuift: het is niet langer alleen een kwestie van een groepenkast samenstellen en installeren. Installateurs moeten leren omgaan met programmeerwerk van slimme systemen, communicatie en energiemanagement. In de toekomst worden ze meer programmeur dan monteur. Dat vraagt om een nieuwe, boeiende set vaardigheden.”
Meterkast wordt onderdeel van intelligent systeem
De meterkast van de toekomst wordt onderdeel van een intelligent systeem. Volgens Jos Buijsrogge zal dit de installateur juist ondersteunen in zijn werk. “Het systeem neemt een deel van de complexiteit over. Je sluit de PV-installatie simpelweg aan op de regelunit, en de software regelt de interactie. Dat zorgt voor meer overzicht, veiligheid, optimaal energiegebruik en een betrouwbare installatie voor de eindgebruiker.”
Hoewel de verandering tijd kost, is zijn visie helder: “We zitten nu in een tussenfase. Ik hoop en verwacht dat over een jaar of tien een slimme, centrale aansturing de norm zal zijn.”
“Twee vliegen in één klap met slim systeem”
Henk en Fred herkennen veel van wat Jos Buijsrogge zegt in hun dagelijkse praktijk. Nieuwe installaties aansluiten op de bestaande groepenkast vraagt veel vakmanschap. “Heel interessant werk”, zegt Fred. “Maar ik zie zo’n extra unit ook wel zitten, met al die digitale communicatie en optimaal energiebeheer. Als we onze stroom op het juiste moment benutten, verminderen we bovendien de druk op het elektriciteitsnet. Twee vliegen in één klap.”Henk begrijpt dat het die kant op gaat. “Een heel interessante ontwikkeling. Tegelijk vind ik het best lastig om te volgen. Jonge monteurs zijn daar veel bedrevener in. Zoals jij, Fred”, lacht hij.
